۲۵ تیر ۱۳۹۶

کیمیاگری مهم‌ترین کار دنیاست

یکی از اقوام، چند روز پیش، ما را دعوت کرده بودند تا در باغی که اطراف تهران دارند، مهمان‌شان باشیم و به دلیل لطف همیشگی که دارند، اجازه دادند که از گیلا‌س‌های باغ‌شان نیز بچینیم؛ از همین جا مجددا از ایشان تشکر می‌کنم. در مدتی که مشغول چیدن گیلاس‌ها بودم، به منشأ این میوه‌ها و چگونگی پدید آمدن آن‌ها فکر می‌کردم. خیلی جالب است که یک درخت، مواد موجود در خاک را، به همراه آب و نور خورشید دریافت می‌کند و این محصول زیبا و خوشمزه را تحویل می‌دهد. واقعا حیرت انگیز است.

۱۷ تیر ۱۳۹۶

پردازنده باشیم

چند ماه قبل، به همراه دکتر آتشپز، زمانی که ایشان سفر کوتاهی به ایران داشتند، برای رفتن به یک جلسه کاری، از یکی از تاکسی‌های اینترنتی، یک ماشین خواستیم. ما تا نشستیم در ماشین، راننده از ما سئوال کرد: «از کدام مسیر برویم؟». با توجه به این که ما هیچ کدام، آشنایی زیادی با مسیر نداشتیم، واقعا پاسخ دادن به این سئوال سخت شد. به هر حال، با اصرار چند باره و عجیبی که راننده برای دریافت پیشنهاد از ما داشت، واقعا تمرکزمان به هم ریخت. اصلا قرار بود ما در مورد موضوعات مهمی با هم صحبت کنیم؛ اما این راننده، کاری را که خودش باید انجام می‌داد، به عنوان بار فکری، به ما تحمیل می‌کرد. واقعا بخش مهمی از رانندگی، همین است که از کدام مسیر برویم و چطور برویم؛ اگر می‌دانستیم قرار است این سئوالات به ما تحمیل شود، شاید با وسیله شخصی می‌رفتیم.

۶ تیر ۱۳۹۶

متن مصاحبه با مجله الکترون دانشگاه تبریز

چند ماه قبل، آقای مهندس سهیل دولت آبادی، از دانشجویان کارشناسی ارشد مهندسی برق در دانشگاه تبریز، با من تماس گرفتند و خواستند که مصاحبه‌ای با من داشته باشند. اخیرا اطلاع دادند که این مصاحبه در «مجله الکترون» به چاپ رسیده است، که در دانشکده مهندسی برق و کامپیوتر دانشگاه تبریز منتشر می‌شود. طبق عادت، اکنون که این مصاحبه در مرجع اصلی آن منتشر شده است، من نیز متن آن را در همین جا منتشر می‌کنم تا اگر این سئوالات برای افراد دیگری مطرح می‌شوند (که حتما همین طور است)، شاید بتواند راهگشا باشد.

۴ تیر ۱۳۹۶

شرایط لازم و کافی

تصویر این نوشته، یکی از تصاویر مشهور خورشید گرفتگی و مربوط به سال ۱۹۹۹ میلادی است. کسوف یا خورشید گرفتگی، یکی از مثال‌های جالب برای مفهوم شرط لازم و کافی است. طلوع خورشید و حضور آن در آسمان، شرط لازم برای دریافت نور خورشید بر روی کره زمین است؛ اما شرط کافی نیست. چرا که با قرار گرفتن ماه در جلوی خورشید و وقوع کسوف، علی رغم برقرار بودن شرط لازم، کماکان ما قادر به دریافت نور خورشید، نخواهیم بود.

۲۸ خرداد ۱۳۹۶

آموزش، نیازی اساسی و بی بدیل

پیش از این، درباره تاثیر و جایگاه آموزش در ایجاد توسعه پایدار، مقاله‌ای [+] نوشته بودم. آموزش، اساسی‌ترین تفاوت را میان ما و سایر جانداران ایجاد کرده است. علی رغم این که حیوانات نیز فرایند آموزش را دارند، اما مهم‌ترین بخش از دانش آن‌ها، به صورت غریزی و از طریق حافظه شیمیایی که در رشته ژنی آن‌ها تعبیه شده است، منتقل می‌شود. اما انسان، صرفا وابسته به عملکرد طبیعت نبوده است و مسیری به مراتب سریع‌تر را با اختراع زبان و خط، برای انتقال دانش ایجاد کرده است. این کلید موفقیت ما در سیاره زمین است. همین الگوی موفقیت برای رقابت میان جوامع و کشورهای مختلف نیز تکرار شده است. جامعه‌ای که دانش را به خوبی دریافت و ذخیره کرده، و به طرز مناسبی با آموزش آن را منتقل نموده است، اغلب برنده رقابت‌های مهم بوده است.

۲۳ خرداد ۱۳۹۶

چرا ما نتوانسته‌ایم؟

تصویر این نوشته، مربوط به پرده عمودی نصب شده در یکی از دفترهای کاری است، که فرادرس در آن‌ها فعالیت می‌کند. این دفتر را، سال ۱۳۹۱ اجاره کردیم و همان موقع، به یک نصاب پرده گفتیم، که بیاید و یک پرده حائل را، نصب نماید. من بیرون از دفتر بودم و وقتی که عصر به دفتر برگشتم و نتیجه را دیدم، واقعا متعجب شدم. پس از چندین بار بدقولی، نصاب محترم آمده بود، و این نتیجه کارش بود. به وضوح خط نصب پرده، عمود بر دیوار نیست و منظره ناخوشایندی را ایجاد کرده است.

۱۵ خرداد ۱۳۹۶

نمایشگاه کتاب و آینده نشر کاغذی

در این پست صوتی، به موضوع «نمایشگاه کتاب و آینده نشر کاغذی» پرداخته‌ام. موارد مهمی هستند که در این پادکست در مورد آن‌ها صحبت شده است و به زعم من، آینده تولید محتوا و صنعت نشر ایران، با توجه به مواردی که اینجا بیان شده‌اند، نیازمند توجه ویژه است. هم فرصت مهمی در پیش داریم و هم در صورت عدم توجه، تهدیدهای بزرگی در کمین ما هستند.

۷ خرداد ۱۳۹۶

سازهای مخفی

موسیقی یکی از هنرهای پرمناقشه و بحث برانگیز، به خصوص در کشور ما بوده است. تقریبا، هیچ فردی را نمی‌توان پیدا کرد که نسبت به موسیقی بی‌تفاوت باشد. چه کسی را می‌توان یافت که آوای ملکوتی مرحوم موذن‌زاده را در اذان معروف ایشان، که در دستگاه بیات ترک و گوشه روح الارواح تلاوت شده است، عاشقانه نشنیده باشد؟ واقعا می‌توان شاهکاری مثل ربنای استاد شجریان را با چیز دیگری جایگزین کرد؟ یا قطعاتی مثل «ای ایران»، «مرغ سحر»، و «الهه ناز» با صدای خوانندگان مختلف، حتما مقبول نظر میلیون‌ها ایرانی بوده است. هر فردی، با هر فکر و عقیده‌ای، حتما یک سبک موسیقی مطلوب برای خودش دارد؛ و خوشبختانه تنوع موجود در موسیقی ایرانی، از موسیقی‌های محلی گرفته، تا سنتی و مدرن، امکان پوشش انواع سلایق را فراهم کرده است.

۳ خرداد ۱۳۹۶

آرزوی ساعت‌ساز نابینا

سال‌های پایانی جنگ و آژیرهای وضعیت قرمز را، کم و بیش به یاد دارم. حقیقتا روزهای سختی بودند. خانه ما تا ۱۵ سالگی من، در غرب تبریز و نزدیک یک کارخانه کبریت‌سازی بود. برج‌های صنعتی این کارخانه، که شبیه آدمک‌های بزرگ بودند، در هنگام غروب آفتاب، منظره هولناکی داشتند. ۸ یا ۹ ساله بودم و هنوز فکر می‌کردم که یکی از آن آدمک‌ها، صدام است؛ ترس عجیبی داشتم. عمیقا معتقدم که جنگ، بزرگ‌ترین آفت بشریت است و امیدوارم، نه در ایران و نه در هیچ کجای جهان، جنگی در نگیرد.

۲ خرداد ۱۳۹۶

قطره قطره جمع گردد …

تا کنون در نوشته‌های متعددی، بیش از هر چیز دیگری، بر اهمیت کارهای کوچک تأکید کرده‌ام؛ چه خوب و چه بد. معتقدم اگر قرار است بهبودی در چیزی ایجاد شود، بهتر است به تدریج با گام‌های کوچک باشد. چرا که گام‌های بزرگ و آنی، حتی اگر مقدور باشند، امکان شکست و ریسک بالایی دارند.